Kültür Sanat Sinema

Nazar değmesi nedir, neden insana nazar değer?

Nazar değmesi nedir

Neden insana nazar değer, durup dururken başımız ağrıdığında birinin bizimle ilgili söylediklerini hatırlayıp onun nazarının değdiğini düşünürüz. Nazar değmesi nedir; Anneler çocuklarını kem gözlerden sakınmak için giysilerine nazar boncuğu asar, yeni bir iş yeri açıldığında kapısına kocaman bir nazarlık takılır. Peki ülkemizde nazar değmesi diğer kültürlerde “şeytan göz “ veya “şeytan bakışı” olarak adlandırılan bu inancın kökeni nerelere dayanmaktadır.

Nazar inancının kökeni ne zamanlara dayanır

Nazar inancının kökeni Neolitik çağlara kadar uzanmaktadır. Girit’te,  Kuzey Fransa’da, Mısır’da, Malta’da ve Britanya’da  bronz çağına ait balta şeklinde yapılmış nazarlıklara (amuletler) rastlanmıştır. Araştırmalar sonunda eski dönemlerden beri batıda ve doğuda büyünün ve nazarın kötü etkilerine inanan ve bunlara karşı bazı tedbirler alma bilgisinin köklü olduğu izlenmiştir. Aynı şekilde uğursuz gözlerden gelen fenalığı ortadan kaldırmak için Mısırlılar, Fenikeliler, Yunanlılar ve Romalılar tarafından el şeklindeki bazı muskaların kullanıldığı tespit edilmiştir.

Sponsorlu Bağlantılar

Noel baba gibi bazı batıl inançlar çocukluktan yetişkinliğe geçildiğinde önemine kaybettiği halde nazar değmesi inancı bunun tam tersidir.Bu inancın ardındaki güç bakışın ruhla bütünleşmesidir. Bakış konuşmaya göre daha etkilidir. İnsana tam odaklanır ve daha duygusaldır hepimizin başına gelmiştir. En kalabalık ortamda bile üzerimize yönelen bakışları hissetmişizdir.

Nazar değmesi nedir?

Nazar değmesi ile ilgili olarak en çok kabul gören görüş gözdeki yansımadır. Karşımızdakinin gözlerine dikkatli baktığımızda gözlerinde kendi görüntümüzün yansıdığını görürüz. Eski insanlar sudan ve aynadan yansıyan görüntülerinin kendi ruhları olduğuna inanırlardı. Bu nedenle karşılarındaki insanın gözlerinde kendi küçük görüntülerini görünce tehlikede olduklarını ruhlarının karşısındakinin gözleri içinde hapsolduğunu sanırlardı.
Bu korkunun dünya çapında genel bir inanca dönüşmesinin şimdi ki Irak’ın bulunduğu topraklarda eskiden yaşamış olan  Sümerlerin etkisinin büyük olduğu düşünülür.

Sümerlerin inançlarına göre bazı insanlar bakarak suları kurutabilir ve bu nedenle ölüme neden olabilirlerdi. Sonradan bu inanç bir bakışla yaşayan şeylerinde kurutulabileceği yönünde gelişti. Örneğin Nazar değen çocukların ishal olup vücutlarının sıvı kaybetmesi, süt veren annelerin  sütlerinin kuruması, meyve ağaçlarının solması ve erkeklerin iktidarsız kalmaları vb. görüldüğü gibi, bunların hepsinde de sıvı kaybı ve kuruma vardır.

Nazar değmesi batıl bir inanç mıdır?

Bu inanç doğuda Hindistan’a, batıda Portekiz ve İngiltere’ye kuzeyde İskandinavya ya kadar yayıldı. Böylesi bir inanca sahip olmayan Amerika, Afrika,Asya  ve Avustralya’ya ise kaşifler denizciler ve göçmenler tarafından taşınmıştır. Ama günümüzde Çin, Kore, Güneydoğu Asya, Avustralya ve Amerika yerlilerinde Afrika’da, Sahra’nın güneyinde böyle bir batıl inanç halen yoktur.

Doğu Akdeniz ve Ege kıyılarında bu inanca mavi gözlü insanların daha fazla nazarlarının değdiği inancı da sürmektedir. Bu yörelerde mavi gözlü insanların azlığının bunun sebebi olduğu düşünülmektedir. Bu nedenle buralarda nazarı geri itmek veya ayna gibi yansıtmak için mavi göz şeklinde camdan yapılan nazarlıklar başta bebekler olmak üzere nazarın değebileceği düşünülen her yere takılır.

Nazar değmesi nedir

Geçmişten günümüze varlığını sürdüren bu inanış ülkemizin de hemen her köşesinde günlük hayatın içerisinde bütün etkinliği ile varlığını devam ettirmektedir. Bugün halk arasında nazara karşı Mavi Boncuk, Deliklitaş, yumurta kabuğu gibi çeşitli nazarlıklar kullanma, hocaya muska yazdırma, Kurşun dökme ve bunun gibi çeşitli uygulamalar yapılır. Ancak tüm bu uygulamalar batıl inancın göstergeleri olarak kabul edilmişti.

İslam Dininde Nazar Değmesi

Hazreti Muhammed’in (S.A.V.) “nazardan Allah’a sığınırız çünkü gerçektir” hadisinden de anlaşılacağı üzere İslam dininde nazarın varlığı kesin olarak kabul edilmiştir. Fakat nazardan korunmak için nazar boncuğu ya da muska taşımak ve bunun gibi pratikleri uygulamak yasaklanmıştır. İbn-i Mes’ud’dan alınan bir hadiste ise; “Ağrıları dertleri gidermek için ne olduğu meçhul şeylerle muska yazarak, Ve-sair belayı gidermek için mavi boncuk takmak, kadınların kocalarına kendilerini sevdirmek için sihir yaptırmak, şirktir” denilir. Bunun yanı sıra Allah insanlara Felak 113. sure ve Nas 114. surelerinde de büyücülerin kötülüklerinden, cinlerden, ve cinlerin şerrinden kendisine sığınmayı öğütlemiştir.

Sponsorlu Bağlantılar

Nazar kelimesi ne anlama gelir

Türkçede bakış anlamına gelen Arapça kökenli Nazar kelimesi, bakışlarında zararlı güç bulunan bazı insanların özellikleriyle bir kişiye, belki bir hayvana ya da bir nesneye bakmakla, canlı üzerinde hastalık, sakatlık, hatta ölüm, nesne üzerinde sakatlanma, kırılma gibi olumsuz bir etkinin meydana gelmesi şeklinde açıklar. Eskiden “isabet-i ayn” adını verilen Nazar inancı bugün; Nazar değmesi, nazara gelmek, nazara uğramak, göze gelmek, göze uğramak, göz değmesi, kem göz gibi deyimlerle ifade edilmektedir.

Kimlere Nazar değer

Nazar sağlıklı ve gürbüz çocuklara, güzellikleri ve hünerleri ile dikkati çekenlere, akıllı zeki olup derslerinde başarılı öğrencilere, mesleğinde başarılı kişilere, yeni mülk  alanlara, kısmetli olanlara, mutlu çiftlere  nazar değer. Ayrıca iyi ürün veren tarla bağ ya da bahçeye, güzel görünen hoş kokulu bitkilere ve çiçeklere, iyi süt veren ineklere, herkes tarafından imrenilen bir ev eşyasına ve bunun gibi varlıklara daha çok değdiğine inanç vardır.

Saymış olduğumuz özelliklere sahip canlı ya da cansız varlıklara karşı herhangi bir kimsenin kıskançlık dolu gözlerle bakması nazarın meydana gelmesine sebep olabilir.

Nazar değmesi nedir peki; Nazarı değen kişiler söz konusu özellikler kendilerinde bulunmadığı için kıskançlık duygusuna kapılırlar. Bu insanlar halk arasında değerli varlıklarını ellerinden alacak tehlikeli kuvvetin kötü niyetli kişilerin bakışlarından geleceğine inanmışlardır. Öte yandan nazar, kıskançlık gibi kötü duygulardan gelebileceği gibi kişinin sevdiklerine duyduğu aşırı sevgiden de kaynaklanabilmektedir. Bu tür nazardan en çok çocukların etkilendiğine inanıldığı için anne ve babaların çocuklarına karşı aşırıya kaçan sevgi göstermeleri ya da düşkünlükleri eskilerden beri pek hoş karşılanmaz. Bu inanış gereği halk arasında “insana sevdiğinin nazarı daha çok değermiş” sözü yaygın olarak kullanılmaktadır.

Sponsorlu Bağlantılar

Nazar değmesi nedir konulu makalemizin sonuna geldik. Benzer konular için kültür sanat kategorimizi inceleyebilirsiniz.

Sponsorlu Bağlantılar

Yazar Hakkında

Füsun

Yorum bırakın